Britse pootgoedsector luidt noodklok over gevolgen no-deal Brexit

De Britse pootaardappelsector is in rep en roer over de gevolgen van een mogelijke no-deal Brexit. Bij een no-deal Brexit valt de export van poters naar de EU-lidstaten en Noord-Ierland (NI) stil, meldt het landbouwvakblad ‘Farmers Weekly. Als EU-lidstaat exporteert het VK jaarlijks circa 30.000 ton pootgoed ter waarde van circa 15 miljoen euro naar het Europese vasteland.
VK derde land
Vanaf 1 januari 2021 is het VK, volgens de handelsregels van de EU, een ‘derde land’, tenzij er alsnog een handelsovereenkomst wordt bereikt met de EU. Om als ‘derde land’ zaken te kunnen doen met de EU moeten er eerst specifieke overeenkomsten worden gesloten. Tot op heden is het VK er niet in geslaagd een dergelijke overeenkomst af te sluiten. Volgens Sandy McGowan, pootgoedteler, exporteur en voorzitter van de ‘British Potato Trade Association, wordt zelfs de handel met Noord-Ierland verboden. Noord-Ierland en de Republiek Ierland delen immers een landgrens. Dit betekent dat ook in Noord-Ierland de fytosanitaire regels van de EU van toepassing zijn.
Tijd dringt
Normaliter lopen de leveranties van het pootgoed naar andere EU-landen door tot medio maart. Om onder de regels, die gaan gelden vanaf 1 januari 2021, uit te komen wil het VK zoveel mogelijk partijen poters vóór 31 december verzenden. Dit wordt een gigantische logistieke operatie voor de betrokken handels- en transportbedrijven.
Onbekend
Volgens Jan Gottschall, secretaris pootaardappelen en beleidsspecialist bij de Nederlandse Aardappel Organisatie (NAO), is er nog steeds veel onbekend hoe een en ander met de (poot-)aardappelexport naar het VK gaat lopen vanaf 1 januari 2021 bij een no-deal Brexit. „Het VK legt invoerrechten op aan aardappelimporten uit zogenaamde derde landen. Vanaf 1 januari 2021 is het VK een ‘derde land’, waardoor het geen consumptie- of pootaardappelen naar de EU mag exporteren. Op dit invoerverbod voor consumptie- en pootaardappelen is een derogatie mogelijk, zoals die voor enkele Middellandse Zeelanden geldt voor consumptieaardappelen. Zo’n derogatie zou ook voor het VK kunnen gaan gelden. Voor met name de chotse pootgoedtelers is dat van belang.”
Wederzijdse betrekkingen
Gottschall onderstreept dat het voor de wederzijdse betrekkingen goed zou zijn als de import van pootgoed uit het VK mogelijk blijft. „Vanuit Nederland exporteren we jaarlijks tussen de 15.000 en 20.000 ton pootgoed naar het VK. Daarnaast een kleine tienduizend ton consumptieaardappelen.”
Vlotte afhandeling
Een ander probleem vormt de afhandeling van de partijen aan de grens. „Een vlotte afhandeling van partijen is essentieel.” Wat betreft het voldoen aan fytosanitaire regels maakt Gottschall zich vooralsnog geen echte zorgen. „De Nederlandse exporteurs zijn gewend aan de export van aardappelen naar landen buiten de EU en aan het opmaken van fytocertificaten.”