Cumela: Werken met 'kalenderlandbouw' brengt gehele keten in de problemen

De voorstellen komen uit het ‘ontwerp 7e actieprogramma Nitraatrichtlijn’ dat demissionair minister Schouten onlangs naar de Kamer stuurde. Maurice Steinbusch, secretaris van de sectie loonwerk van Cumela vindt dat de minister de gehele keten in de problemen brengt: „Door ook hier te gaan werken met kalenderlandbouw in de vorm van een uiterste oogstdatum, brengt de minister de hele keten in de problemen. Vooral omdat in deze gebieden vooral producten voor de verwerking worden geteeld zoals zetmeelaardappelen en suikerbieten. Als we die voor 1 oktober moeten oogsten komen we straks heel veel capaciteit te kort, want loonwerkers kunnen niet in 1 maand alle bieten rooien. Datzelfde geldt voor de zetmeelaardappelen. Die kun je niet allemaal voor 1 oktober van het land hebben.”
Teleurgesteld
Ook in de verwerking zullen er problemen ontstaan, voorspelt Steinbusch. „Zeker bij bieten, want die kun je niet tot begin januari bewaren. Tot 2027 kun je daar nog wat mee spelen, maar daarna zou dat onmogelijk zijn. Maar dan zullen loonwerkers fors moeten investeren in rooicapaciteit. Dat gaat een grote tariefstijging opleveren, want meer machines moeten dan op een zelfde areaal rendabel worden gemaakt.”
Steinbusch stelt teleurgesteld te zijn in dat Schouten ‘blijft vasthouden aan allerlei vormen van plan-landbouw.’ Volgens hem wordt het venster waarbinnen werkzaamheden uitgevoerd mogen worden zo steeds kleiner en wordt er een grote druk op bedrijven gelegd om op het laatste moment te zaaien of te oogsten. „Gezien de huidige personeelskrapte zal dat een grote druk leggen op het aanwezige personeelsbestand om veel overuren te maken en dag en nacht te werken.” En dan is er volgens hem ook nog het weer. „Als het de laatste twee weken van september slecht weer is, zullen grote problemen ontstaan. Dan blijft er van duurzaam bodembeheer niets over en zullen machines onder ongewenste omstandigheden het veld in moeten. Waarna het inzaaien van een vang- of wintergewas ook niet tijdig mogelijk zal zijn.”
Extra mest
In het ‘ontwerp 7e actieprogramma Nitraatrichtlijn’ gaat het ook over het vergroten van de teeltvrije zones. Schouten schrijft in het ontwerpdocument: ‘Bij ecologisch kwetsbare waterlopen en KRW-waterlichamen zullen 5 meter brede teeltvrije zones worden toegepast en 2 meter brede teeltvrije zones bij overige watervoerende wateren.’ Steinbusch: „Deze maatregel verkleint de oppervlakte landbouwgrond bij bedrijven waardoor daar dus minder mest uitgereden kan worden. Dat gaat ten koste van de rentabiliteit van de gebruikte machines. Het betekent tevens dat er extra mest moeten worden getransporteerd en afgezet buiten de Nederlandse landbouw.”
‘Zeer ingrijpend’
Ook Cosun heeft op het ‘ontwerp 7e actieprogramma Nitraatrichtlijn’ gereageerd. In een reactie op haar website laat Cosun het volgende weten: ‘De voorstellen lijken op het eerste oog zeer ingrijpend met grote impact op het verdienmodel van onze leden en telers van aardappelen en cichorei. Daarnaast ontstaan grote effecten op de verwerkingskosten en concurrentiepositie van Cosun. We gaan het voorstel van LNV nader beoordelen en komen binnenkort terug met een inhoudelijke reactie’
Volgens LTO biedt het ontwerp 7e Actieprogramma ondernemers 'geen enkel perspectief' en legt het ‘een potentiële bom onder initiatieven die afgelopen jaren gezamenlijk zijn ingezet, zoals het Deltaplan Agrarisch Waterbeheer en de Vruchtbare Kringloopprojecten.’

Tekst: Renske Luimes
Renske is opgegroeid op een klein gemengd bedrijf. Bij Agrio kan ze haar grootste hobby, namelijk schrijven, combineren met haar voorliefde voor de landbouw.
Beeld: Susan Rexwinkel
Bron: Cumela