Uienbewaring in balans met condensdrooginstallatie en energiemanagement

In 1993 werd het bedrijf aan de Zeeasterweg uitgebreid met een boerderij aan de Beverweg. In de begin jaren runden vader een oom samen beide bedrijven. In 2001 werd een bedrijfsuitbreiding gerealiseerd en zijn de bedrijven los van elkaar geëxploiteerd. Maatschap van Stee, vader en twee zoons, verbouwd in totaal 70 ha. De aandacht gaat hierbij voornamelijk uit naar uien, peen en aardappelen. Daarnaast zijn er nog spinazie, bonen, voederbieten, suikermais, erwten en haver in het bouwplan meegenomen.
Omschakeling naar biologisch
In 2017 is gestart met het omschakelen naar biologische teelt. De omschakeling wordt gerealiseerd in vijf stappen. ‘Zo hebben we de tijd om ons machinepark aan te passen en te wennen aan het telen van biologisch voedsel.’ Van Stee had al een aantal jaar bouwplannen, maar wachtte op het juiste moment. Na in 2017 te zijn gestart met de biologische teelt, werd het optimaal conditioneren van producten steeds belangrijker. In de bestaande bewaarplaats waren de mogelijkheden tot het ombouwen naar een condensdrooginstallatie, lastig, vanwege het feit dat de ruimtes niet 100% af te sluiten waren. ‘Wij vinden het belangrijk om een kwalitatief goed product af te leveren, daarom hebben wij ervoor gekozen om een volledig nieuwe bewaarplaats te bouwen met een nieuw bewaarsysteem.’
Condensdrogen
Over de partner voor de bewaring was geen discussie. ‘We werken al jaren met Tolsma-Grisnich samen en dat bevalt ons goed.’ We hebben Paul uitgenodigd om de wensen door te spreken. Voor ons waren twee punten belangrijk; weersonafhankelijk drogen, zonder fossiele brandstoffen. Daarbij moest de bewaring groot genoeg zijn om alle eigen producten te kunnen bewaren. Op basis van de bedrijfsgrootte en het bouwplan hebben we gekozen voor twee cellen met een condensdrooginstallatie en één koelcel voor wortelbewaring. In de cellen met een condensdrooginstallatie kunnen we onze uien 24/7 drogen en voorzien van een warmtebehandeling ter bestrijding van meeldauw. ‘We zijn erg blij met het gekozen koelsysteem. Omdat propaan en een natuurproduct is, brengt het geen schade aan mens en product. Daarnaast is glycol een simpele en robuuste koudedrager waarmee we zowel het warme- als koudecircuit kunnen bedienen’ Van Stee had eerder altijd zorgen over de kiemremming bij zijn niet behandelde uien. ‘Inmiddels maak ik mij daar niet meer druk om. Door de mechanische koeling blijft de temperatuur goed en het product rustig. We hebben volledige controle.’
Air Control Max ventilatoren
De cellen zijn voorzien van Air Control Max ventilatoren. ‘Ik moest er iets langer op wachten, maar daar ben ik achteraf erg blij mee.’ ‘Als ik er 4 van 2,2 kW aanzet, op 60%, gaat het energieverbruik maar met 3 kW omhoog, dat scheelt mij aanzienlijk in de energierekening. Daarnaast vind ik het erg fijn dat de ventilatoren zo stil zijn. In de schuur hoor je niet of de ventilatoren aan staan, mits de celdeuren gesloten zijn. Zelfs als je in de luchtsluis staat in de bewaring, kan ik normaal overleggen met mijn broer.’
Vision Control
De gehele bewaring wordt aangestuurd door de Vision Control bewaarcomputer. ‘In het begin moest ik wennen aan het nieuwe koelsysteem. De opties waren allemaal nieuw voor mij, maar ik wilde wel optimaal gebruik maken van het systeem. De begeleiding vanuit Tolsma-Grisnich ervaarde ik als erg prettig. Zij kunnen inloggen, meekijken en eventueel aanpassingen in de instellingen doen. Aangezien onze bewaring is voorzien van 550 zonnepanelen, hebben wij ook een energiemodule aan onze Vision Control toegevoegd. Zo kunnen we precies zien hoeveel stroom er verbruikt en terugverdiend wordt, en benutten we de zelf opgewekte stroom optimaal. Vanwege de service en coaching, heb ik veel geleerd en kan ik nu zelf ook goed werken met deze gebruiksvriendelijke bewaarcomputer.
Bewaarresultaten
Het resultaat heeft mij al drie jaar positief verbaasd. Ik sta er iedere keer weer versteld van. Afgelopen jaar heb ik binnen 2 weken de wortelen van 12 naar 3 graden Celsius terug gekoeld. Dat ging erg snel. Daarnaast hebben we nu nog een paar kisten consumptieaardappelen in de bewaring staan van afgelopen jaar. Het is net alsof de aardappelen gisteren gerooid zijn, de grond wil nog steeds niet loslaten.
In de wortelcel koelen we tegen de vorstgrens aan. Ik heb nog nooit ijs op de verdamper gezien. Vooraf dacht ik dat er een elektrische ontdooiing nodig was, maar Paul den Engelsen (bewaaradviseur) heeft mij toen geadviseerd dit niet te doen omdat door de elektrische ontdooiing er ook weer warmte geproduceerd wordt, wat vervolgens weer weggekoeld moet worden. Zonde van de kostbare energie. Ik heb nog iedere dag plezier en profijt van deze investering. Als ik het over moest doen, deed ik het weer op deze manier!